به گزارش افق سرمایه؛ در اقتصاد معدن، انرژی به یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده تولید تبدیل شده است. اگر تا چند سال پیش فعالان معدنی بیش از هر چیز نگران نرخ ارز، تامین ماشینآلات یا حقوق دولتی بودند، امروز مهمترین دغدغه آنها دسترسی پایدار به برق، گازوئیل و آب است؛ اینکه آیا فردا انرژی مورد نیاز برای ادامه فعالیت در اختیار خواهند داشت یا خیر؟
تداوم ناترازی برق، محدودیت تامین گاز در فصل سرد، مشکلات تامین سوخت و تشدید تنش آبی، بخش معدن را با نوعی نااطمینانی مزمن روبهرو کرده است؛ وضعیتی که نهتنها برنامهریزی برای تولید را مختل میکند، بلکه سرمایهگذاری و توسعه را نیز تحت تاثیر قرار میدهد.
معدن بهعنوان یکی از پیشرانهای رشد اقتصادی و جایگزین بالقوه درآمدهای نفتی، بدون دسترسی پایدار به انرژی نمیتواند نقش مورد انتظار خود را ایفا کند. به اعتقاد فعالان این بخش، نمیتوان از افزایش تولید، توسعه زنجیره ارزش و رشد صادرات سخن گفت، اما همزمان برق واحدهای معدنی را چند روز در هفته قطع کرد یا تامین سوخت و آب را به چالشی دائمی تبدیل ساخت.
کارشناسان معتقدند هزینه ناترازی انرژی تنها به کاهش تولید یا افزایش بهای تمامشده محدود نمیشود، بلکه از دست رفتن فرصتهای سرمایهگذاری، تضعیف جایگاه ایران در بازارهای صادراتی و کاهش انگیزه برای توسعه معادن را نیز به دنبال دارد. در چنین شرایطی، بحرانی شدن دسترسی معادن به زیرساختهای حیاتی، یعنی برق، آب و سوخت، جایگاه این بخش را بهعنوان یکی از موتورهای رشد اقتصادی با چالش جدی مواجه کرده است.
راهکارهای پایدار رفع ناترازی انرژی
پدرام پیروینسب، کارشناس بخش معدن، در این رابطه گفت: محدودیت در تامین انرژی به یکی از جدیترین موانع تولید در بخش معدن و صنایع معدنی تبدیل شده است و این چالش هر سال بیشتر میشود. در سالهای اخیر استمرار ناترازی انرژی، ظرفیت تولید معادن و صنایع معدنی را کاهش داده و از سویی برنامهریزی واحدهای تولیدی را مختل کرده است. همچنین بازارهای صادراتی کشور را در معرض از دست رفتن قرار داده است. ناترازی مزمن برق و گاز به بزرگترین مانع تحقق اهداف توسعه معادن تبدیل شده است. سال گذشته با آغاز فصل سرد، محدودیت گاز و امسال نیز با شروع فصل گرم، قطعیهای گسترده برق صنایع انرژیبر بهویژه زنجیره معدن و صنایع معدنی با مشکلات جدی مواجه شدند.
وی افزود: ادامه این روند، تنها به کاهش تولید محدود نمیشود، بلکه توقفهای مکرر خطوط تولید، افزایش استهلاک تجهیزات، رشد هزینههای سربار، کاهش بهرهوری و ناتوانی در ایفای تعهدات صادراتی از مهمترین پیامدهای این وضعیت است. بنابراین فعالان معدنی بازاری را که سالها برای بهدست آوردن آن هزینه شده است، به سادگی از دست میدهند و بازگشت دوباره به آن، زمانبر و پرهزینه خواهد بود.
پیروینسب ادامه داد: در حال حاضر ناترازی انرژی به یک بحران ساختاری تبدیل شده است. رفع این بحران نیز بدون سرمایهگذاری گسترده در توسعه زیرساختهای تولید برق، شبکه انتقال، توسعه میادین گازی و اصلاح اقتصاد انرژی امکانپذیر نخواهد بود. ضمن اینکه آنچه فعالان بخش خصوصی را نگران کرده، نبود یک برنامه روشن و زمانبندیشده برای عبور از این وضعیت است. موضوعی که موجب شده صنایع هر سال با همان مشکلات تکراری و حتی شدیدتر از گذشته روبهرو شوند. زیرا برق و گازوئیل، دو رکن اصلی تامین انرژی در معادن و صنایع معدنی هستند و هرگونه اختلال در تامین این دو حامل انرژی، مستقیما فرآیند استخراج، حملونقل، فرآوری و تولید را تحت تاثیر قرار میدهد.
وی در خصوص خسارتهای ناشی از جنگ گفت: در کنار محدودیت برق، کاهش تولید در برخی پالایشگاهها و واحدهای پالایش نفت و همچنین آثار ناشی از جنگ، فشار مضاعفی بر تامین سوخت، بهویژه گازوئیل، وارد کرده و مشکلات معادن را دوچندان کرده است. بهگونهایکه برخی واحدها علاوه بر محدودیت برق، در تامین سوخت ماشینآلات معدنی نیز با چالش مواجه هستند.
انتهای پیام/
