به گزارش افق سرمایه؛ ویدئوهای زیادی در روزهای اخیر از استعفای برخی معلمان منتشر شده است؛ وجه مشترک تمام آنها، برگه استعفا، لبخند تلخ و آرزوی «شرایطی بهتر» است. گفتوگوی «شرق» با «سمیه شهریسوند»، معلمی با ۲۶سال سابقه کار و «محمد حبیبی»، سخنگوی شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران، نشان میدهد ریشه اصلی این استعفاها، وضعیت معیشتی معلمان است؛ وضعیتی که از چشم «علیرضا کاظمی»، وزیر آموزش و پرورش نیز دور نمانده و او در سخنرانی اول مهر خود در یکی از مدارس مشهد، تلاش برای «ارتقای منزلت و بهبود معیشت معلمان شریف و عزیز» را از اهداف وزارتخانه خود در سال جدید تحصیلی دانسته است.
حقوقی که حتی ۱۰ روز نیز دوام نمیآورد
«سمیه شهریسوند» معلم فیزیک یک مدرسه دولتی در شهر همدان است. او ۲۶ سال سابقه تدریس دارد و در خوزستان و لرستان نیز معلمی کرده است: «من جزء آخرین نسل از دانشجویان دبیری در دانشگاههای مادر بودم که جذب آموزش و پرورش شدم. پس از ما دیگر به این صورت جذب معلم صورت نگرفت». او میگوید با وجود این سابقه و تجربه بالا، حقوق دریافتیاش تناسبی با هزینههای واقعی زندگی ندارد: «حقوق دریافتی من بدون کسر هرگونه وام یا هزینه خاص و فقط با کسورات اجباری مانند هزینه صندوق بازنشستگی و بیمه، حدود ۲۹ میلیون تومان است.
با این حقوق، اگر درآمد همسرم نبود، حقوق من حتی برای یک زندگی مجردی در منزل پدری هم کافی نیست. حتی به نظرم اگر همسرم معلم بود و حقوقی هماندازه من میگرفت نیز ما در چرخاندن زندگی مشکل داشتیم». او مسئول مدیریت مخارج زندگی مشترکشان است و میگوید حقوقش حتی به نیمه ماه نرسیده، تمام میشود: «اغلب در همان ۱۰ روز اول ماه و گاهی اگر مخارج پیشبینینشدهای مثل خرابی یک وسیله، مریضی و چنین اتفاقاتی بیفتد، همان دو تا سه روز اول، حقوق من کاملا تمام میشود. معمولا نیز همیشه یک خرج پیشبینیشده هست و حقوق من بهندرت تا دهم هر ماه میرسد». این معلم میگوید شغل او بهجز پرداخت یک الی دو میلیون تومان توسط دولت، در مناسبات خیلی خاصی که بیش از دو بار در سال نیز نمیشود، مزایای دیگری ندارد: «اگر حرف از مهمترین فشارهای اقتصادی باشد، باید گفت به علت تورم بسیار بالایی که وجود دارد، فقر به سفره ما رسیده و اکنون بخش زیادی از زندگی معلمها درگیر تأمین تغذیهشان شده است.
هفته گذشته خودم یک نفر میهمان داشتم و برای خرید گوشت، میوه و اندکی تنقلات لازم برای یک پذیرایی آبرومندانه، یکسوم حقوقم را یعنی بیش از ۱۰ میلیون تومان خرج کردم؛ به نوعی من یکسوم درآمد یک ماه خود را برای یک میهمانی تکنفره از دست دادم». «شهریسوند» به کارهای فرسایشی و بوروکراسی بیاثر در ساختار آموزش و پرورش اشاره میکند؛ موضوعی که وقتگیر و بیفایده است: «یکی از مشکلات معلمان که هرچه زمان گذشته شدیدتر شده، حجم کارهای بیهوده و وقتگیری است که وقت استراحت و منزل ما را میگیرد. مثلا هر سال اداره چندین بار اسامی دانشآموزان ضعیف را میخواهد که باید بنشینیم و با دقت و با ذکر دلیل استخراج کنیم و من هنوز نفهمیدهام این کار چه فایدهای دارد؛ چون هیچ تأثیری بر سیاستهای وزارتخانه نداشته است.
یا در طرحهای نماد، شهاب و… انبوهی از گزارهها را برای تکتک شاگردان باید پاسخ دهیم، ولی هیچوقت نفهمیدیم اینها چه فایدهای دارد؛ چون من ندیدهام برنامهای برای استفاده از این دادهها و اطلاعات وجود داشته باشد». او درباره تراکم بیش از حد کلاسها و فقر امکانات اولیه در مدارس دولتی میگوید: «تراکم کلاسها بهویژه در مقطع دبستان و رشته تجربی متوسطه دوم واقعا زیاد است. کمبود فضا در دبستانها بیداد میکند، مدرسهای که ۶۰۰ دانشآموز دارد مجبور است آنها را به حیاطی با مساحت ۲۰۰ متر مربع بفرستد. همینطور فضای ورزشی بهندرت وجود دارد و کتابخانه و حتی سرویس بهداشتی معلمان نیز اکثرا وجود ندارد.
سال گذشته کلاس ششم من ۴۵ دانشآموز داشت. اغلب کلاسها به حدی شلوغ است که حتی نمیتوان بین دانشآموزان جابهجا شد و به روند یادگیری نظارت کرد. در مدارس دولتی حتی وجود تخته مناسب و تختهپاککن و ماژیک امکانات حساب میشود. من معمولا تختهپاککن و ماژیک را خودم تهیه میکنم؛ چون ترجیح میدهم از روز اول کلاسم برای کار آماده باشد نه اینکه به خاطر چنین چیزهای سادهای کارم لنگ بماند. وسایل آزمایش را هم اغلب خودم با مشارکت داوطلبانه شاگردانم تهیه میکنیم».











































